Kaprysy kanonu | Rewizje filmowej klasyki

„Kaprysy kanonu”

to zaproszenie do spojrzenia z dystansem na filmowe listy, rankingi i hierarchie. Choć pomagają nam orientować się w historii kina, same bywają przedmiotem sporów i podlegają ciągłym transformacjom. W kwietniu zapraszamy do siedziby FINA na Wałbrzyskiej 3/5 i do Kina Iluzjon na pokazy, które przypomną, że kształt filmowego kanonu nigdy nie jest dany raz na zawsze. Przegląd rozpocznie się w sobotę 11 kwietnia i potrwa do 20 kwietnia. Patronem medialnym przeglądu jest czasopismo „Ekrany”.

Kanon filmowy często wyobrażamy sobie jako zamkniętą listę najważniejszych dzieł, które wypada znać. W rzeczywistości jest on znacznie bardziej kapryśny — zmienia się w czasie, reaguje na nowe spojrzenia, przemiany społeczne i estetyczne, a także na to, kto i z jakiej perspektywy opowiada historię kina. Słowem: podlega nieustannym korektom.

Mimo tej zmienności kanony pomagają porządkować ogrom filmów konkurujących o naszą uwagę i tworzyć wspólne punkty odniesienia. Jednak są też polem sporów: o to, jakie wartości uznajemy za najważniejsze, jakie filmy reprezentują dane epoki i style oraz czyje opowieści powinny zostać zapamiętane. Szczególnie gorące dyskusje wybuchają co dekadę po publikacji opiniotwórczej listy magazynu „Sight & Sound”, która zawsze na nowo uruchamia polemiki na temat tego, czym właściwie jest filmowy kanon i kto ma prawo go współtworzyć. Przegląd „Kaprysy kanonu”, zainspirowany tekstami z nowego numeru „Ekranów”, przygląda się tym transformacyjnym procesom z kilku stron.

Pierwsze spotkanie kieruje uwagę na kino polskie i zainicjowaną w 2025 roku przez FINA Listę Polskiego Dziedzictwa Filmowego — próbę wskazania dzieł szczególnie ważnych dla naszej kultury audiowizualnej. Zapraszamy na pokaz „Wesela” (2004) Wojciecha Smarzowskiego, filmu, który coraz częściej postrzegany jest jako współczesna klasyka i kanoniczny przykład kina posttransformacyjnego.

PROGRAM:

• 11 kwietnia (sobota), godz. 18:00 — „Wesele” (2004), reż. Wojciech Smarzowski, Polska, 2004, 109'. Prelekcja: Michał Piepiórka. Miejsce projekcji: FINA, ul. Wałbrzyska 3/5, Warszawa. Wstęp bezpłatny, rejestracja przez formularz. Film znajduje się na Liście Polskiego Dziedzictwa Filmowego.
• 13 kwietnia (poniedziałek), godz. 20:00 — „Reguły gry”, reż. Jean Renoir, Francja, 1939, 110'. Po seansie spotkanie z Michałem Oleszczykiem (SpoilerMaster) i Sebastianem Smolińskim. Miejsce projekcji: Kino Iluzjon, ul. Narbutta 50A, Warszawa. Pokaz biletowany (15 zł), link do sprzedaży biletów.
• 17 kwietnia (piątek), godz. 18:00 — „Kruk”, reż. Roger Corman, USA, 1963, 86'. Prelekcja: Bolesław Racięski. Miejsce projekcji: FINA, ul. Wałbrzyska 3/5, Warszawa. Wstęp bezpłatny.
• 20 kwietnia (poniedziałek), godz. 18:00 — „Uciekaj!”, reż. Jordan Peele, USA, 2017, 103'. Prelekcja: Marta Stańczyk. Miejsce projekcji: FINA, ul. Wałbrzyska 3/5, Warszawa. Wstęp bezpłatny.

Uwaga: na seanse odbywające się w siedzibie FINA przy ul. Wałbrzyskiej 3/5 wstęp jest bezpłatny; aby mieć pewność wejścia, należy wypełnić formularz pod linkiem udostępnionym przy konkretnym pokazie. Wstęp na pokaz filmu „Reguły gry” w Kinie Iluzjon jest biletowany — bilety można kupić w kasie Kina Iluzjon (otwartej codziennie od godz. 14:00) oraz przez stronę internetową kina.