Rower w historii Warszawy zajmuje miejsce paradoksalne. Z jednej strony wydaje się prostym, wręcz przestarzałym wynalazkiem. Z drugiej – nieustannie powraca jako narzędzie zmiany miasta i sposobu, w jaki w nim żyjemy.
Wystawa „Bez trzymanki. Jak rower zmienia Warszawę” pokazuje rower nie tylko jako środek transportu, lecz także jako technologię, która kształtuje praktyki społeczne, doświadczenia cielesne i miejskie imaginarium.
Cyklizm pojawił się w Warszawie już w XIX wieku. Pierwsze przejażdżki odbywały się na „samopędach” i „samojezdach”, a prawdziwy rozkwit nastąpił wraz z powstaniem Warszawskiego Towarzystwa Cyklistów i upowszechnieniem roweru typu „safety”.
Na wystawie zobaczysz materiały prasowe z epoki, fotografie wyścigów kolarskich oraz obiekty związane z kulturą sportową, w tym pamiątki po Wyścigu Pokoju.
Rower dawał wolność. Pozwalał samodzielnie się przemieszczać, zmieniał relacje między pracą a czasem wolnym, między prywatnym a publicznym.
Na wystawie pojawią się m.in. wizerunki Karoliny Kocięckiej i Marii Skłodowskiej-Curie na rowerach, a także historie kobiet pracujących jako listonoszki w powojennej Polsce. To opowieść o cyklizmie jako narzędziu zmiany społecznej i symbolu nowoczesności.
Rower to także przedmiot produkcji i codziennego użytku. W jego historii spotykają się warszawskie rzemiosło, lokalne fabryki i miejskie praktyki naprawy.
Na ekspozycji znajdziesz mapy wytwórstwa rowerowego oraz przykłady jednośladów powstających w Warszawie przed II wojną światową.
Jazda na rowerze zmienia sposób odczuwania miasta. Pozwala poruszać się szybciej niż pieszo, a jednocześnie pozostaje blisko jego zapachów, dźwięków i rytmów.
Cyklizm można więc rozumieć jako szczególny sposób doświadczania przestrzeni. Dlatego najlepiej przyjechać na wystawę… rowerem i skonfrontować ją z własnym doświadczeniem.
Rower od dawna służył jako narzędzie komunikacji i pracy – od gazeciarzy i kurierów po współczesnych dostawców jedzenia.
Na wystawie przyglądamy się także tej współczesnej rzeczywistości – pracy w mieście, która często oznacza mobilność, elastyczność, ale i niepewność.
Dziś rower ponownie znajduje się w centrum debaty o przyszłości Warszawy. Pojawia się w rozmowach o ekologii, dostępności miasta i jakości życia.
W tym kontekście „bez trzymanki” oznacza zarówno ryzyko i ruch, jak i moment równowagi osiąganej w pędzie.
28 maja 2026, godz. 18:00
29 maja 2026 – 2 lipca 2027
Muzeum Woli, oddział Muzeum Warszawy
ul. Srebrna 12, Warszawa
Więcej o wystawie: Więcej informacji
Dodatkowy link: Strona
