Instytut Pamięci Narodowej zaprasza na trzy pokazy spektakli „Przez ścianę” w reż. Leszka Zdunia, które odbędą się: 18 czerwca o godz. 18:00 oraz 19 czerwca o godz. 17:00 i 19:00 w Centrum Edukacyjnym IPN Przystanek Historia, ul. Marszałkowska 21/25, Warszawa.
Bezpłatne wejściówki można rezerwować pod adresem: Wyślij e-mail
„Przez ścianę” to autorska sztuka teatralna Leszka Zdunia, inspirowana losem Wiesławy Pajdak i Jerzego Śmiechowskiego. Jesienią 1947 roku obydwoje zostali osadzeni w mokotowskim więzieniu przy ul. Rakowieckiej w Warszawie. Powodem były podejrzenia o udział w konspiracji i szpiegostwo. Ich cele dzieliła cienka ściana — nawiązali kontakt, wystukując alfabetem Morse’a różne wiadomości. Kiedy okazało się, że Jerzemu grozi kara śmierci, Wiesława podtrzymywała go na duchu, opowiadając krzepiące historie i streszczając książki. Po kilku miesiącach Jerzy oświadczył się Wiesi, a ona zgodziła się zostać jego żoną. Po raz pierwszy „na żywo” zobaczyli się podczas swojego ślubu w zakładzie karnym w Grudziądzu; kilka tygodni po ślubie Wiesława, na mocy amnestii, opuściła więzienie. Państwo Śmiechowscy przeżyli wspólnie 55 lat.
Mokotowskie więzienie było miejscem bestialstwa ze strony oprawców, którzy na siłę instalowali w Polsce komunistyczny porządek. Stosując tortury fizyczne i psychiczne, zmuszali więźniów politycznych do składania fałszywych zeznań i współpracy z władzami. W latach 1945–1956 w więzieniu wykonano ponad 300 wyroków śmierci, a kilka tysięcy osób zmarło z powodu wycieńczenia lub pobić podczas przesłuchań.
Sztuka „Przez ścianę” opowiada jednak także o ludzkich gestach i heroicznej walce o drugiego człowieka — o miłości i godności, które potrafią przetrwać nawet w warunkach upodlenia.
